Conflict op de werkvloer kost veel meer dan we denken

Volgens het rapport “Estimating the Costs of Workplace Conflict” kost conflict Britse werkgevers £ 28,5 miljard per jaar — bijna € 33 miljard.

Omgerekend is dat ruim € 1.100 per werknemer per jaar. En dat is geen Engelse uitzondering. Dat is relevant voor iedere werkgever die mensen in dienst heeft — dus ook in Nederland.

Wat maakt conflict zo duur?

Het ACAS-onderzoek laat zien dat conflictkosten vooral samenvallen met vier processen die we ook in Nederlandse organisaties dagelijks zien:

1. Verzuim door conflict

Conflictgerelateerd ziekteverzuim kost in het VK ruim £ 2,2 miljard. In Nederland kost één dag verzuim gemiddeld € 250–300. Bij langdurig spanningsverzuim loopt dit snel op tot tienduizenden euro’s per medewerker.

2. Verloop en ontslag

Dit is de grootste kostenpost. In het VK verlieten jaarlijks bijna half miljoen werknemers hun baan door conflict. In Nederland kost vervanging van 1 medewerker gemiddeld € 10.000–€ 50.000 (werving, onboarding, productiviteitsverlies).

Wij zien in de praktijk dat conflict een van de meest genoemde redenen is voor stille uitstroom.

3. Presenteïsme

Mensen zitten wél op hun werk, maar functioneren niet. ACAS schat de kosten hiervan op £ 590 miljoen tot £ 2,3 miljard.
In Nederland is presenteïsme nauwelijks zichtbaar in rapportages — maar de productiviteitsprijs is enorm.

4. Formele procedures

Klachten, disciplinaire trajecten, juridische stappen. In Engeland klein percentage van de totale kosten, maar extreem duur per geval. Nederland verschilt niet veel: zodra advocaten, bedrijfsartsen of mediators bij escalatie worden betrokken, zijn de kosten al hoog — en de schade in vertrouwen nog hoger.

De belangrijkste conclusie: wachten maakt alles duurder

ACAS waarschuwt dat conflicten die niet vroegtijdig worden opgepakt, exponentieel duurder worden. Informele gespreksbegeleiding of mediation kost honderden euro’s, terwijl ontslag, verzuim, re-integratie, verloop en reputatieschade vaak oploop tot tienduizenden euro's aan kosten.

Of, zoals een HR-directeur mij ooit zei: “We hadden drie maanden eerder moeten bellen. Nu is het een organisatiebrede schadepost geworden.”

Waarom dit onderzoek relevant is voor Nederlandse werkgevers

Nederland heeft zijn eigen regels en cultuur, maar de onderliggende dynamiek is hetzelfde:

• wij hebben hoge arbeidskosten → dus verzuim is duur;

• wij hebben krapte op de arbeidsmarkt → dus verloop is nóg duurder;

• wij hebben hoge eisen aan welzijn, veiligheid en professionaliteit → dus slecht conflictmanagement raakt reputatie en vertrouwen;

• en wij besteden nauwelijks aandacht aan conflictvaardigheid → dus escalatie is eerder regel dan uitzondering.

Veel Nederlandse werkgevers investeren wel in leiderschap, strategie of vitaliteit, maar niet in conflictvaardigheid — terwijl conflict áltijd voorkomt, en altijd kost.

Wat organisaties nu kunnen doen

De les uit het ACAS-rapport is helder: Conflicten moeten niet worden genegeerd, maar vroegtijdig, professioneel en systematisch worden begeleid.

En dat is precies waar wij bij Result ADR dagelijks bij helpen:

• vroegsignalering van spanningen,

• gespreksbegeleiding en mediation,

• conflictvaardigheidstraining voor leidinggevenden,

• en het inrichten van een gezonde conflictcultuur.

Want het enige dat écht duur is, is niks doen.

Wil je het onderzoek zelf lezen?

ACAS-rapport is vrij toegankelijk:

"Estimating the Costs of Workplace Conflict" (2021).

Wil je weten hoe jouw organisatie conflictvaardiger kan worden?

Ik denk graag met je mee.